‎‎ ‎‎ ‎‎ ‎‎ ۴۳- انتقال قریحه رهبری - دروس آموخته

۴۳- انتقال قریحه رهبری

چند وقت پیش مقاله ای در مجله گزیده مدیریت مطالعه می کردم که مقاله جالبی بود و تصمیم گرفتم خلاصه آن مقاله را در اینجا بیاورم و اگر فرصت شد نظر خودم را در مورد این مقاله هم در انتها بیاورم. لازم به ذکر است که این مجله ترجمه ای از مجله Harvard Business Review  است که این مقاله در شماره 61 این مجله چاپ شده است.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

 

در این مقاله به بررسی عملکرد 20 تن از مدیران جنرال الکتریک پس از جدا شدن از این شرکت و تصدی سمت های مدیریت در سایر شرکت ها پرداخته است. این بررسی به این دلیل انجام شده است که مشخص شود آیا قریحه و ویژگی های مدیریتی که یک مدیر موفق در یک سازمان داشته است، با تغییر سازمان و ورود به سازمان دیگر قابل انتقال است و در واقع یک مدیر در چه صورت با انتقال از یک سازمان به سازمان دیگر می تواند موفقیت خود را در سازمان جدید نیز تکرار کند. آیا لزوما یک مدیر موفق در یک سازمان در صورت تصدی پست های مدیریتی در سازمان های دیگر نیز موفق خواهد بود. در این پژوهش به این دلیل مدیران جنرال الکتریک مورد بررسی قرار گرفته اند که ذاتا شرکت جنرال الکتریک شرکتی مدیر پرور و در واقع صادر کننده مدیر به سایر سازمان ها است و از این نظر در ایالات متحده رتبه اول را دارد. البته شرکت هایی مثل موتورولا و غیره نیز در رده های بعدی هستند. از بین مدیران موفقی که از جنرال الکتریک به سایر سازمان ها و شرکت ها رفته اند برخی توانسته اند موفقیت های قبلی خود را در سمت و سازمان جدید خود تکرار کنند و برخی نیز در این مهم نا موفق بوده اند.

 

در این مقاله تجربیات، مهارت ها و تخصص های (قریحه) مدیر به چند دسته کلی تقسیم شده است که برخی از این قریحه ها قابل انتقال از یک سازمان به سازمان دیگر است و برخی دیگر قابل انتقال نیستند. این قرایح عبارتند از:

 

قریحه راهبردی:

 

ویژگی ها و قرایح راهبردی، آن دسته از ویژگی های مدیریتی هستند که نقش عمده در جهت گیری های مدیر و تصمیم گیری های وی را در تعیین سیاست های وی بر عهده دارند. در این مقاله مهارت های راهبردی به سه دسته تقسیم شده اند:

 

- هزینه پا Cost Controller: مدیرانی که سیاست های مدیریتی آنها بر اساس کنترل و پایش هزینه ها می باشد.

 

- رشد دهنده Grower:  مدیرانی که سیاست های مدیریتی آنها بر اساس توسعه کسب و کار، بازار و غیره می باشد.

 

- مدیر دوره ای Cycle Manager

 

 

میزان تطابق قرایح مدیریتی مدیر با نیازی که یک سازمان در هنگام تصدی سمت توسط وی دارد، در موفقیت آن مدیر تاثیر گذار است. در صورتیکه نیاز راهبردی سازمان منطبق بر تجربه راهبردی مدیر منتخب باشد، میزان نرخ بازده نا متعارف سالانه به طور متوسط تا 14.1 درصد افزایش یافته و در مواردی که این دو با هم منطبق نبوده اند، این میزان به منفی 39.8 درصد نزول کرده است. این میزان بیشترین تاثیر درصد منفی را در بین سایر قریحه ها داراست.

 

 قریحه صنعتی:

 

 

این قریحه به تجربیات و علو دانش خاص مدیر در صنعت مورد نظر می پردازد. به عنوان مثال مدیری که در صنعت خودرو سازی فعالیت و تجربه داشته است، به خوبی به قوانین، استانداردها، نحوه عملکرد و ویژگی های صنعت خودرو سازی واقف است. در صورتیکه این مدیر به صنعت مواد غذایی منتقل شود امکان انتقال تمام و کمال این تجربیات را ندارد. جنبه دیگر از این قریحه آشنایی با مشتریان و خواسته های آنان می باشد. بر اساس این تحقیق هر گاه مدیری به صنعتی مشابه نقل مکان کرده است میانگین بازده نامتعارف سالانه شرکت به 8.8 درصد افزایش پیدا کرده است و در مواقعی که به صنعتی دیگر رفته است این بازده به منفی 29.1 درصد رسیده است.

 

قریحه ارتباطی:

 

 

سرمایه اجتماعی ایجاد شده توسط مدیران در دوران مسئولیت، یعنی برقراری پیوند با سایر مدیران، دارای ارزش زیادی است. البته این مهارت ها به مهارتهای خاص شرکت (که در ادامه خواهد آمد) دارای همپوشانی زیادی است. در این تحقیق مدیرانی که این سرمایه را به وسیله به همراه بردن برخی از افراد تیم مدیریتی خود، منتقل می کنند موفقیت بیشتری داشته اند. بر اساس این تحقیق مدیرانی که با تیمی شامل تعداد سه یا بیشتر مدیر به شرکت دیگری نقل مکان کرده اند، توانسته اند بازده نا متعارف سالانه را به 15.7 % برسانند در صورتیکه مدیرانیم که تنها یک یا هیچ مدیری از مدیران تحت نظر خود را منتقل کرده اند، بازده نامتعارف سالانه منفی 16.6 داشته اند.

 

قریحه شرکتی:

 

 

آخرین قریحه مربوط می شود به ویژگی های خاص یک شرکت نظیر رویه ها، روال ها، فرهنگ سازمانی و هنجارهای غیر رسمی که در یک سازمان وجود دارد. این قرایح خاص یک شرکت بوده و می تواند در موفقیت مدیر تاثیر گذار باشد. اما با توجه به سطوح اختیار و قدرت مدیر، وی توانایی پیاده سازی این رویه ها و دستورالعمل ها و هنجارها را در محیط جدید دارد. به عنوان مثال یک مدیر به محض تصدی سمت جدید می تواند سیستم مدیریت مطابق با میل و خواسته خود را در سازمان جدید پیاده سازی کند. اما این امر از اختیار یک کارشناس جدید خارج است. در این تحقیق بازده نامتعارف سالانه شرکت هایی که از این نظر شبیه و الگو گرفته شده از جنرال الکتریک بودند با انتقال مدیر جنرال الکتریک به 17.5 درصد رسید و این مورد در مورد شرکتهایی که تجانسی به فرهنگ و ساختار و سیستم مدیریت جنرال الکتریک نداشتند به منفی 37.7 درصد رسید.

 

قریحه در مدیریت عام:

 

 

این قریحه عبارتست از مهارت های مدیریتی در گرد آوری، پرورش و بکارگیری منابع انسانی، مالی و فنی.  افراد علاوه بر تخصص های کاری باید در رهبری و تصمیم گیری نیز توانمند باشند. گرچه این مهارت به کلی قابل انتقال دادن است اما مدیران باید علاوه بر این مهارت ها باید مهارت های عام دیگری نظیر تعامل با سرمایه گذاران و بازار بورس و نیز با هیات مدیره  و غیره را نیز دارا بوده و بتوانند با خود منتقل کنند.

 

 

بر اساس این تحقیق کلیه قریحه های یک مدیر را می توان در مجموعه ای به نام سبد قریحه ها و یا سرمایه انسانی مدیر در نظر گرفت. این قریحه ممکن است  با انتقال مدیر از سازمانی به سازمان دیگر قابل انتقال باشند با نباشند. ترتیب انتقال پذیری این قرایح با انتقال از سازمانی به سازمان دیگر عبارتند از: 1- قریحه در مدیریت عام   2- قریحه راهبردی   3- قریحه صنعتی    4- قریحه ارتباطی   5- قریحه خاص شرکت که اغلب غیر قابل انتقال است.  

 

 

 

 

اگر چه این مقاله به خوبی توانسته قرایح مدیریتی را دسته بندی و میزان تاثیر گذاری آن را در میزان موفقیت در جابجایی آنها مورد بررسی قرار بدهد، اما به نظر می رسد اولا تعداد کم نمونه انتخاب شده و نیز انتخاب این نمونه ها از یک جامعه (مثل جنرال الکتریک) کمی نتایج این تحقیق را با شک مواجه می کند.

 

از نظر خود من مواردی همچون میزان موفقیت قبلی مدیر (تاثیری که این موفقیت ها و شهرت و آوازه آن بر روی کارکنان سازمان جدید می گذارد) جدای از موارد بالا می تواند در میزان موفقیت یک سازمان موثر باشد. بعلاوه ویژگی های شخصیتی مدیر نظیر اخلاقیات، منش ها و میزان انعطاف پذیری وی در تصمیم گیری با توجه به شرایط بوجود آمده نیز می تواند اثر مثبت بر روی عملکرد وی بگذارد. مدیری را فرض کنید که به عنوان مثال از صنعت خودرو سازی به صنعت داروسازی منتقل شود. اگرچه قرایح صنعتی و شرکتی و حتی ارتباطی با وی منتقل نمی شود، اما وی می تواند با رفتار و منش خود به خوبی روابط مناسب را با مدیران همکار جدید خود برقرار نموده و با استفاده از انعطاف پذیری شخصیتی و توانایی تطبیق خود و تصمیمات خود با شرایط محیط، وی همچون مدیری که از صنعت مشابه به این صنعت وارد شده می تواند توانایی خود را به ظهور برساند.

 

لذا به نظر می رسد بتوان با بررسی های بیشتر جنبه های تاثیر گذار بیشتری را در این موارد شناسایی و مورد ارزیابی قرار داد.

 

از این تحقیقات می توان به خوبی برای انتخاب مدیران موفق برای سازمان های جدید با توجه به ویژگی ها و قرایح مدیر و نیز شرایط سازمان بهره گرفت و از انتخاب کورکورانه مدیران برای هر پست و سمتی در هر سازمانی جلوگیری نمود. کاری که امروزه بطور غیر علمی و بسیار فراوان انجام می شود. مدیری که در وزارت راه و ترابری بوده مسئول ورزش کشور می شود و هزاران مثال دیگر از این دست. به امید روز یکه تصمیمات ما در جامعه علمی تر و منطقی تر گردد.

 

اشتراک و ارسال مطلب به:

  
نویسنده : صادق روزبهی- PMP ; ساعت ۱٠:٢۱ ‎ق.ظ روز ۱٩ آبان ۱۳۸٥


‎ ‎‎ ‎‎ ‎
‎ ‎‎ ‎
‎ ‎
‎ ‎‎ ‎‎ ‎
‎‎ ‎‎